Od spirale do tišine: analiza teorije masovne komunikacije

Sažetak

Prije četrdesetak godina njemačka znanstvenica Elisabeth Noelle - Neumann razvila je teoriju spirale šutnje za opisivanje procesa formiranja javnog mišljenja, odnosno zašto neke društvene grupe ne iskazuju mišljenje o kontroverznim i etičkim pitanjima, dok druge grupe se ne ustručavaju iskazati mišljenje o istim temama. Noelle – Neumann je u okviru teorije postavila pet hipoteza na kojima bi testirala teoriju spirale šutnje. Hipoteze su formulisane na osnovu istaknutih teorija i temeljnih pojmova iz domene javnog mišljenja. Proučavajući literaturu i teorijsko polazište na kojem je utemeljeno empirijsko istraživanje usmjereno na validaciju pretpostavki teorije, možemo konstatovati da je orginalni teorijski opseg teorije spirale šutnje bio dostatan za determinisanje pojmova koji čine okosnicu teorijske osnove i čitavog istraživanja. Kroz desetljeća podvrgavanja teorije mnogobrojnim istraživanjima teorijski opseg spirale šutnje je optimiziran dodatnim naučno – teorijskim postavkama. Spirala šutnje i dalje pokreće rasprave među znanstvenicima i danas se primjenjuje u istraživanjima koja spiralu šutnje i njene pretpostavke najčešće testiraju u novomedijskom okruženju online medija i društvenih mreža. Iz dosadašnjih istraživanja evidentno je da teorija očito ima nekih slabosti i nedosljednosti koje je neophodno podvrgnuti ispitivanjima.